1. Мақсаты мен міндеттері — Студенттердің ғылыми-зерттеу жұмысы (СҒЗЖ) студенттерді оқумен қатар дербес ғылыми және шығармашылық қызметке тартуға, зерттеу дағдыларын, сыни ойлауды және ғылыми әдебиет пен деректермен жұмыс істеу қабілетін бағдарламаның ерте кезеңінен бастап дамытуға арналған.

2. Студенттердің қатысу нысандары — студенттер кафедралардағы ғылыми үйірмелер мен клубтар арқылы, курстық немесе дипломдық жұмыстармен байланысты жеке және топтық зерттеу жобалары арқылы, университеттік, республикалық және халықаралық олимпиадалар мен конкурстарға қатысу арқылы, сондай-ақ ғылыми конференциялар мен семинарларда нәтижелерді ұсыну арқылы қатысады.

3. Ұйымдастыру және басшылық — СҒЗЖ кафедра және факультет деңгейінде үйлестіріледі, әрбір студенттік жобаға оқытушылардың қатарынан ғылыми жетекші тағайындалады; кафедралар студенттердің қатысуын өздерінің жылдық ҒЗЖ жоспарлау және есеп беру жүйесінің құрамында есепке алады («Ғылыми-зерттеу қызметі және жоспарлау» бөлімін қараңыз).

4. Мойындау және ынталандыру — конкурстарда жүлделі орын алған, зерттеу нәтижелерін жариялаған немесе СҒЗЖ-де өзгеше көзге түскен студенттер университеттің марапаттарымен, сертификаттарымен, ал бағдарлама рұқсат етсе — кредит немесе баға есептеу арқылы марапатталуы мүмкін; нәтижелер кафедраның жылдық ҒЗЖ есебінде тіркеледі (4-қосымша: Қазақстанда, ТМД елдерінде және шетелде СҒЗЖ-ге қатысу).

1. Мақсаты мен қолданылу аясы — осы Ереже ғылыми-зерттеу қызметін (ҒЗЖ) кафедра, факультет және университет деңгейінде ұйымдастыруды реттейді, ғылыми-педагогикалық персоналды, зерттеу жобаларын, студенттік ғылымды (СҒЗЖ), конференцияларға қатысуды және жариялау қызметін қамтиды.

2. Санаттар мен қаржыландыру көздері — зерттеу жобалары қаржыландыру көзі бойынша есепке алынады: мемлекеттік бюджеттік қаржыландыру (Гос. бюджет) мен шаруашылық келісімшарттар бойынша қаржыландыру (Хоз. дог.) бөлек көрсетіледі, сондай-ақ жоба бойынша алынған патенттер мен өнертабыстардың саны да ескеріледі.

3. Жоспарлау циклі — әрбір кафедра, факультет және жалпы университет алдағы оқу жылына арналған кадр құрамын, зерттеу жобаларын, студенттік ғылымды, конференцияларға қатысуды және жариялау қызметін қамтитын жылдық ҒЗЖ жоспарын дайындайды («Жылдық ҒЗЖ жоспары» үлгісін қараңыз).

4. Есеп беру циклі — оқу жылының қорытындысы бойынша сол құрылым бойынша жылдық ҒЗЖ есебі жасалады («Жылдық ҒЗЖ есебі» үлгісін қараңыз), оған кафедра меңгерушісі/декан/ғылыми бөлімше басшысы қол қояды.

Кафедраның / факультеттің / университеттің ______ оқу жылына арналған ғылыми-зерттеу жұмысының жылдық жоспары, кафедра үшін деканмен, факультет пен университет үшін ғылым және даму жөніндегі вице-президентпен бекітіледі.

1. Ғылыми-педагогикалық персонал — университеттің оқытушы-профессорлар құрамы туралы нақты деректер келтіріледі: штаттық лауазымдар саны; профессорлар; ғылым докторлары; ғылым кандидаттары; доценттер (ВАК); PhD дәрежесі иелері; магистрлер; есепті жылы тағылымдамадан өткен қызметкерлер; кандидаттық немесе докторлық диссертация қорғаған қызметкерлер; және кафедралар туралы жалпы мәліметтер (1–2-қосымшалар).

2. ҒЗЖ жобалары (3-қосымша) — әрбір жоба бойынша түсініктеме беріледі: жобаның аннотациясы, жұмыстың мақсаты және нәтижелері, соның ішінде қаржыландырудың толық көлемі көздер бойынша (мемлекеттік бюджет және шаруашылық келісімшарт) бөлінеді, сондай-ақ алынған патенттер/өнертабыстар саны көрсетіледі.

3. Студенттердің ғылыми-зерттеу жұмысы (СҒЗЖ) — университет студенттерінің ғылыми конкурстарға, олимпиадаларға және конференцияларға қатысуы (4-қосымша).

4. Конференцияларға, конкурстарға, семинарларға қатысу (халықаралық, республикалық, аймақтық, жоғары оқу орындары аралық) — қызметкерлердің ғылыми баяндамалармен ғылыми және ғылыми-практикалық іс-шараларға, гранттық конкурстарға қатысуы, дөңгелек үстелдер, семинарлар, конкурстар мен конференциялар ұйымдастыру (8, 10-қосымшалар). Жариялау қызметі — жарияланған монографиялар, конференция материалдары мен ғылыми жинақтардағы мақалалар туралы мәліметтер; қызметкерлердің Қазақстанда, ТМД елдерінде және шетелде жариялаған еңбектері; импакт-факторы бар журналдарда және Ғылым және жоғары білім министрлігінің грифімен жарияланған мақалалар мен оқулықтар; сондай-ақ алынған қорғау құжаттарының (патенттердің) саны (5, 6, 7, 9, 11, 12, 13, 14-қосымшалар).

1–15 қосымшалар (жоспарға қоса берілетін бос нысандар, әрбір кафедра/факультет толтырады): 1 — ғылыми-педагогикалық персонал туралы деректер; 2 — гранттық марапаттарға қатысушылар («Үздік ЖОО оқытушысы» және басқа гранттар); 3 — ҒЗЖ жобалары бойынша ғылыми қызмет, қаржыландыру көздері және патенттер; 4 — Қазақстанда, ТМД-да және шетелде СҒЗЖ-ге студенттердің қатысуы; 5 — қызметкерлердің қазақстандық және шетелдік журналдардағы жарияланымдары; 6 — қызметкерлердің Қазақстанда және шетелде ағылшын тіліндегі жарияланымдары; 7 — импакт-факторы бар журналдардағы мақалалар; 8 — өткізілген дөңгелек үстелдер, семинарлар мен конференциялар; 9 — монографиялар тізімі; 10 — халықаралық конференцияларға, семинарларға және көрмелерге қатысу; 11 — ҚР ККСОН ұсынған журналдардағы жарияланымдар; 12 — басқа республикалық басылымдардағы жарияланымдар; 13 — студенттердің/магистранттардың/докторанттардың жетекшімен бірлескен жарияланымдары; 14 — алынған қорғау құжаттары (патенттер, куәліктер); 15 — кафедраның/факультеттің оқу-ғылыми зертханалық базасы туралы мәліметтер.

Кафедраның / факультеттің / университеттің ______ оқу жылындағы ғылыми-зерттеу жұмысы туралы жылдық есебі, кафедра үшін деканмен, факультет пен университет үшін ғылым және даму жөніндегі вице-президентпен бекітіледі. Есеп жылдық жоспармен бірдей нөмірленген құрылымды сақтайды, жоспардың әрбір тармағы бойынша нақты нәтижелерді көрсетеді.

1. Ғылыми-педагогикалық персонал — жоспардағыдай кадрлық деректер (қызметкерлер саны, дәрежелер, өтілген тағылымдамалар, қорғалған диссертациялар) аяқталған жыл бойынша нақты көрсеткіштер ретінде беріледі.

2. ҒЗЖ жобалары — жобалар бойынша нақты нәтижелер көрсетіледі: аннотация, мақсат және қол жеткізілген нәтижелер, көздер бойынша нақты алынған қаржыландыру, сондай-ақ нақты алынған патенттер/өнертабыстар.

3. Студенттердің ғылыми-зерттеу жұмысы (СҒЗЖ) — жыл бойынша студенттердің конкурстарға, олимпиадаларға және конференцияларға нақты қатысуы мен нәтижелері.

4. Конференциялар, конкурстар, семинарлар және жариялау қызметі — есепті жыл ішінде қызметкерлердің ғылыми іс-шараларға нақты қатысуы және нақты жарияланымдары (монографиялар, конференция материалдарындағы мақалалар, журнал мақалалары, импакт-факторлы жарияланымдар және алынған патенттер).

1. Мақсаты мен құрамы — Диссертациялық кеңес — докторлық диссертацияларды қарауға және қорғауға жауапты университет органы; ол университет бұйрығымен тағайындалатын, тиісті зерттеу саласындағы білікті ғылым докторларынан, профессорлардан және PhD дәрежесі бар мамандардан құралады.

2. Қорғау рәсімі — диссертация алдымен кафедраның/кеңестің кеңейтілген отырысында қаралады, содан кейін Диссертациялық кеңес алдында ашық қорғауға шығарылады, онда талапкер өз зерттеуін ұсынып, кеңес пен рецензенттердің сұрақтарына жауап береді.

3. Диссертацияға қойылатын талаптар — диссертация қорғауға шығарылғанға дейін нағыз ғылыми жаңалығы мен практикалық маңызы бар дербес ғылыми үлес болуы, университеттің жариялау және академиялық адалдық талаптарына сай болуы тиіс.

4. Шешім және апелляция — кеңестің шешімі қорғау қорытындысы бойынша дауыс беру арқылы қабылданады; нәтижелер мен кез келген рәсімдік дауларды университеттің академиялық басқару және апелляция тәртібі бойынша қарастырылады.

1. Мақсаты және 180 кредиттік жол — докторантурада оқу теориялық курстарды, зерттеу жұмысын және практиканы жалпы көлемі 180 академиялық кредит болатын жол шеңберінде біріктіреді, ол ғылыми кеңесшінің басшылығымен жасалатын жеке жұмыс жоспарына негізделеді.

2. Кеңесшілер мен жетекшіге қойылатын талаптар — әрбір докторантқа отандық ғылыми кеңесші және, әдетте, шетелдік ғылыми кеңесші тағайындалады, олардың екеуі де докторантураға жетекшілік етуге қойылатын біліктілік талаптарына сай болуы тиіс; жеке жоспар кафедра, факультеттің ғылыми кеңесі және университеттің ғылыми кеңесі деңгейінде қаралып, бекітіледі.

3. Аттестаттау, диссертация және жарияланым талаптары — докторант әрбір семестрдің соңында кафедра отырыстарында жоспардың орындалуы туралы есеп береді және жылына екі рет ресми аттестаттаудан өтеді; докторлық диссертация жаңа ғылыми жетістік болып саналатын теориялық қағидаларды дамытатын, немесе ғылыми мәселені шешетін, немесе ғылыми негізделген техникалық, экономикалық немесе технологиялық шешімдерді баяндайтын дербес зерттеу жұмысы болуы тиіс.

4. Этика, кеңейтілген отырыс және қорғау — диссертация Диссертациялық кеңес алдында ашық қорғауға шығарылмас бұрын кафераның/кеңестің кеңейтілген отырысында қаралады, барлық кезеңде зерттеу этикасының сақталуы тексеріледі; теориялық оқуды аяқтаған, бірақ зерттеу бөлігін аяқтамаған докторант зерттеу кредиттерін қайта өтіп, келесі жылы ақылы негізде қорғай алады, ал теориялық оқуды аяқтаған, бірақ қорғау мерзімін өткізіп алған докторанттың докторантурада оқу мерзімі ақылы негізде ұзартылады.

1. Докторант, бағдарлама және кеңесшілер — титул бетінде докторанттың толық аты-жөні; білім беру бағдарламасының коды мен атауы; дайындық бағыты; докторантурада оқу мерзімінің басталуы мен аяқталуы; отандық ғылыми кеңесші (аты-жөні, лауазымы, ғылыми дәрежесі) және, болған жағдайда, шетелдік ғылыми кеңесші көрсетіледі. Диссертация тақырыбы толық жазылады, ал жоспар кезекпен кафедра отырысында, содан кейін факультеттің ғылыми кеңесінде, содан кейін университеттің ғылыми кеңесінде қаралып, бекітіледі.

2. Жоспар нені қамтуы тиіс — жеке жұмыс жоспарын (ИПРД) докторант кеңесшілердің басшылығымен үлгілік оқу жоспары, бағдарламаның жұмыс оқу жоспары және элективті пәндер каталогы негізінде, бүкіл оқу кезеңін қамтитындай етіп жасайды. Оған мыналар кіреді: жеке оқу жоспары (ИУП); ғылыми-зерттеу (эксперименттік-зерттеу) жұмысы (тақырыбы, зерттеу бағыты, мерзімдері және есеп беру нысаны); практика (бағдарламасы, қабылдаушы мекеме, мерзімдері және есеп беру нысаны); негіздемесі мен құрылымы бар докторлық диссертация тақырыбы; диссертацияны аяқтау жоспары; және шетелдегілерді қоса алғанда ғылыми жарияланымдар мен тағылымдамалар жоспары.

3. Мерзімдер, даналар және бекіту — жоспар 1-30 қараша аралығында жасалып, ағымдағы оқу жылының 1 желтоқсанына дейін түпкілікті рәсімделеді, бүкіл оқу кезеңіне (қажет болса жыл сайын жаңартылып) үш данада дайындалады: біреуі ғылым және инновациялар басқармасында (УНИ), біреуі шығарушы кафедрада, біреуі докторантта сақталады.

4. Зерттеу жұмысына қойылатын талаптар — докторанттың зерттеуі (PhD бағдарламалары бойынша) диссертация қорғалатын білім беру бағдарламасының негізгі проблемалық аясына сәйкес болуы; өзекті болуы, нағыз ғылыми жаңалығы мен практикалық маңызы болуы; саладағы қазіргі теориялық, әдіснамалық және технологиялық жетістіктерге негізделуі; компьютерлік технологияларды қолданатын заманауи деректерді өңдеу және түсіндіру әдістеріне сүйенуі; және қазіргі зерттеу әдістерін қолдана отырып жүргізілуі тиіс.

1. Бекіту және сәйкестендіру — нысан «Докторанттың жеке жұмыс жоспары/есебі (айлық)» деп аталады және даму және ғылым жөніндегі вице-президентпен бекітіледі; нысанның өзі университеттің Ғылыми кеңесінің отырысында хаттама нөмірі мен күні көрсетіліп бекітіледі.

2. Қаржыландыру негізі және кафедра — нысанда докторанттың толық аты-жөні, білім беру бағдарламасы (коды мен атауы, отандық ғылыми кеңесшісімен бірге), оқудың қаржыландыру негізі (грант, ақылы/өтемдік немесе нысаналы), сондай-ақ жауапты кафедра немесе ғылыми бөлімше көрсетіледі.

3. Зерттеу тақырыбы және кеңесші — ғылыми жұмыстың (диссертацияның) тақырыбы, сондай-ақ отандық ғылыми кеңесшінің толық аты-жөні, ғылыми дәрежесі, ғылыми атағы, жұмыс орны және лауазымы көрсетіледі.

1. Сәйкестендіру — «1-чек-парақта» күні, білім беру бағдарламасы, студенттің толық аты-жөні, курсы мен тобы көрсетіледі, сондай-ақ семестрдің зерттеу жұмысына қатысты «есеп келесі критерийлерге сай болуы тиіс» деген тұжырым беріледі.

2. Бағалау критерийлері және балл диапазондары. Төмендегі әрбір критерий 0-ден 10 балға дейін бағаланады, төрт жалпы үлгерім деңгейінің шеңберінде — «Өте жақсы» (95–100), «Қанағаттанарлық» (70–94), «Түзету қажет» (50–69), «Қанағаттанарлықсыз» (0–49):

1) мәлімделген тақырып пен жұмыстың нақты мазмұнының сәйкестігі;

2) әдебиетке шолудың толықтығы және пайдаланылған дереккөздердің өзектілігі;

3) бекітілген тақырып бойынша ғылыми зерттеудің дербестігі;

4) қорғау кезіндегі презентация сапасы (айқындығы, сауаттылығы, кәсіби терминологияны қолдануы, көрнекі материалдардың сапасы және т.б.);

5) тақырыпты түсіну деңгейі;

6) ұсынылған материалдың мәлімделген нәтижелерге сәйкестігі.

1. Докторант және кеңесшілер — «Тағылымдама жоспарында» докторанттың толық аты-жөні, білім беру бағдарламасы (коды мен атауы), отандық ғылыми кеңесші (аты-жөні, ғылыми дәрежесі/атағы, лауазымы) және, болған жағдайда, шетелдік ғылыми кеңесші (аты-жөні, дәрежесі/атағы, лауазымы, университеті және елі) көрсетіледі.

2. Қабылдаушы мекеме және ұзақтығы — жоспарда тағылымдама өтетін қабылдаушы мекеме, қала және ел, оның басталу және аяқталу күндері, сондай-ақ күндер, сағаттар мен кредиттер саны көрсетіледі.

3. Жоспарланған оқу жұмысы — жоспарда докторанттың тағылымдама кезінде қатысуды немесе өткізуді жоспарлаған курстары (дәрістер, практикалық сабақтар, зертханалық жұмыстар), сондай-ақ орындалатын зерттеу жұмысы көрсетіледі.

1. Сәйкестендіру және бекіту — «PhD докторантының 20__ жылғы есебі» кафедра меңгерушісімен бекітіліп, кафедра отырысында хаттама нөмірі мен күні көрсетіліп талқыланады; онда докторанттың толық аты-жөні, сондай-ақ докторлық білім беру бағдарламасының коды мен атауы көрсетіледі.

2. Тақырыпты бекіту және оқу мерзімі — диссертация тақырыбы, ол бекітілген университеттің ғылыми кеңесінің хаттама нөмірі мен күні, сондай-ақ PhD бағдарламасы бойынша докторантурада оқу мерзімі көрсетіледі.

1. Мақсаты және қатысу құқығы — кіші гранттық жобалар схемасы оқытушылар, қызметкерлер және бағдарлама рұқсат еткен жағдайда студенттер ұсынатын зерттеу жобаларына арналған, кейін сыртқы қаржыландыруды тарта алатын бастапқы немесе іздену сатысындағы зерттеулерді қолдауға бағытталған университет қаражатынан берілетін ішкі бастапқы гранттарды қамтамасыз етеді.

2. Өтінім беру процесі — өтінім берушілер жарияланған қабылдау мерзімі ішінде жобалық өтінім (тақырыбы, мақсаттары, күтілетін нәтижелері, бюджеті және мерзімдері) ұсынады; өтінімдер тіркеліп, қарау үшін ғылыми басқармаға жіберіледі.

3. Бағалау критерийлері — өтінімдерді сараптау комитеті ғылыми маңыздылығы, жаңалығы, гранттың мерзімі ішінде іске асырылу мүмкіндігі және университеттің зерттеу басымдықтарына сәйкестігі бойынша бағалайды, бұл докторанттардың үлгерім чек-парақтарын бағалау тәсіліне ұқсас.

4. Есеп беруге қойылатын талаптар — грант иегерлері қаражаттың пайдаланылуы және қол жеткізілген зерттеу нәтижелері туралы қорытынды есеп беруге міндетті, бұл Ғылыми-зерттеу қызметі туралы ережеге сәйкес кафедраның/университеттің жылдық ҒЗЖ есебіне қосылады.

1. Тақырыптық аясы мен миссиясы — Ғылыми журнал — университеттің өз ғылыми басылымы, ол оқытушыларға, қызметкерлерге және докторанттарға/магистранттарға университеттің барлық академиялық бағыттары бойынша түпнұсқа зерттеулерін жариялауға мүмкіндік береді.

2. Редакция алқасы — журналды университеттің жалпы ғылыми басқару жүйесіне сәйкес оның ғылыми бағытын, рецензиялау саясатын және шығарылымдарды жоспарлауды анықтайтын білікті ғалымдардан тұратын редакция алқасы басқарады.

3. Мақала қабылдау және рецензиялау процесі — қолжазбалар редакция алқасына ұсынылады және қабылданбас бұрын ғылыми сапасы, түпнұсқалығы және журналдың тақырыптық аясына сәйкестігі тексерілетін рецензиялау процесінен өтеді.

4. Жариялау этикасы — ұсынылатын материалдар университеттің басқа да ғылыми өнімдеріне қойылатын академиялық адалдық стандарттарына сай болуы күтіледі — плагиаттың болмауы, авторлықты адал көрсету және кез келген мүдделер қақтығысын ашу — бұл Академиялық адалдық саясатына сәйкес келеді.